d’Orsay, Muzeum, usytuowane nad Sekwaną na lewym brzegu, w budynku dawnego dworca kolejowego. Budynek powstał w miejscu dawnego Pałacu d’Orsay, zburzonego w czasie Komuny Paryskiej, wg projektu Wiktora Laloux w latach 1898-1900 w związku z wystawą światową w 1900 r. Hala dworcowa ma 135 m długości, 40 m szerokości i 32 m wysokości, przykryta jest metalowo-szklaną kopułą, a jej ozdobą są piękne zegary, widoczne zarówno od środka, jak i od strony Sekwany. Wewnątrz mieściło się 16 peronów, restauracje, a także hotel dworcowy na 400 łóżek. Był to jedyny dworzec w samym sercu Paryża, stąd jego architektura i wystrój miał, wg założeń urbanistycznych, harmonizować z pobliskimi ogrodami Tuileries i zabudową Luwru. Był to także pierwszy dworzec, na którym zainstalowano elektryczną trakcję pociągów. Obsługiwano tu do 200 pociągów na dobę, głównie tych łączących Paryż z południowo-zachodnią częścią Francji. Jednakże w związku z rozwojem sieci elektrycznej, niebawem okazało się, że lokomotywy są coraz silniejsze, pociągi coraz dłuższe, a perony na dworcu d’Orsay nie mogą być już powiększone. W 1939 roku zlikwidowano obsługę linii dalekobieżnych i na d’Orsay przyjeżdżały już tylko krótkie pociągi podmiejskie. Po roku dworzec został zamknięty. W czasie II wojny przejściowo mieściło się tu więzienie, w 1962 r. kręcono tu sceny “Procesu” Kafki w reżyserii Orsona Wellesa, potem mieścił się tu teatr Renaud-Barrault oraz – na czas

remontu Pałacu Drouot – dom aukcyjny sztuki. W 1973 r. z inicjatywy prezydenta Georgesa Pompidou postanowiono przeznaczyć budynek na cele kultury, co sprecyzował 5 lat później prezydent Valéry Giscard-d’Estaing w specjalnym dekrecie. Zorganizowano konkurs na projekt adaptacji, który nie przyniósł jednoznacznego rozstrzygnięcia i dopiero następny prezydent, François Mitterand zadecydował o przyjęciu do realizacji koncepcji włoskiej projektantki Gai Aulenti. Muzeum otwarto w 1 grudnia 1986 r. Mimo dyskusyjności sposobu rozwiązania przestrzeni, uważa się, że jest to jedno z najwybitniejszych dzieł okresu postmodernizmu. Główna część muzeum – wielka hala dworcowa – przeznaczona została na ekspozycję rzeźby. W boczne ściany wkomponowano na trzech poziomach i kilku tarasach półpiętrowych sale, gdzie pokazywane jest malarstwo, rysunek, rzeźba małych rozmiarów, a także fotografia i sztuka użytkowa. Zakres chronologiczny prezentowanych prac obejmuje okres mniej więcej od połowy XIX w. (choć są też prace wcześniejsze) do początków XX wieku (ale bez awangardy, fowizmu i kubizmu). Trzonem ekspozycji są prace impresjonistów, które trafiły tu głównie z galerii ----> Jeu de Paume. Oglądać więc można tu najbardziej reprezentatywne prace

mistrzów gatunku – Edouarda Maneta (ze słynnym Śniadaniem na trawie na czele), liczne dzieła Claude Moneta (w tym Katedra w Rouen), Pierre Augusta Renoira (m.in. Moulin de La Galette, także rzeźby), malarstwo i rzeźba Edgara Degasa (Próba na scenie, Czternastoletnia tancerka), Paula Cézanne (Grający w karty), Camille Pissarro, Alfreda Sisleya, Berthe Morisot, Marie Cassatt. W ekspozycji prezentowane są także liczne prace wcześniejsze i późniejsze: secesja, dzieła postimpresjonistów, ekspresjonistów, symbolistów, akademików i nabistów, m.in. Eugène Delacroix, Gustave Courbeta, Jean-Auguste-Dominique Ingresa, Paula Gauguina, Georgesa Seurata, Vincenta van Gogha, Henri Toulouse-Lautreca, Henri Rousseau (Celnika), Pierre Bonnarda, rzeźby Auguste Rodina, Camille Claudel, Antoine Bourdelle’a i Jean-Baptiste Carpeaux. W M.O. i pod jego patronatem w ----> Grand Palais organizowane są wystawy czasowe, w salach muzealnych odbywają się odczyty i koncerty. Dozwolone jest robienie zdjęć, ale bez lampy błyskowej.